UX/UI nedir?
User Experience (UX) ve User Interface (UI) disiplinleri, ziyaretçinin sayfayı anlama, kullanma ve içinde kaybolmama kalitesini belirler. SEO sıralayıp GEO alıntılatıp WPO hızlandırsanız da, navigasyon karışıksa veya kontrast kötüyse kullanıcı sayfayı bırakır.
UX/UI ölçümü "subjektif" değildir: navigasyon derinliği, WCAG AA kontrast oranı, dokunma hedefi piksel boyutu, ARIA kapsama oranı, bilişsel yük composite skoru — hepsi statik HTML/CSS sinyallerinden türetilebilir. AIDE UX/UI profili sayfanızdaki kullanıcı deneyimi sürtünmelerini statik HTML + heuristic ile tarar.
Diğer profillerden farkı
| Boyut | SEO | GEO | CRO | WPO | UX/UI | |---|---|---|---|---|---| | Hedef | Sıralama | Alıntılanma | Aksiyon | Hız | Kullanılabilirlik | | Sinyal türü | Backlink, CWV | Otorite, alıntı | CTA, sosyal kanıt | Görsel, sunucu | Navigasyon, kontrast, ARIA | | Kategori sayısı | 5 | 5 | 7 | 5 | 8 | | Toplam ağırlık | 100 | 100 | 100 | 100 | 100 |
Aynı domain beş profilde de bağımsız scan + leaderboard alır.
20 check, 8 UX/UI kategorisi
Navigasyon — 15.5 puan
uxui-navigation-hierarchy(8.5) —<nav>derinliği ≤ 3, en önemli sayfalar 1-2 tık uzaktauxui-site-search-ux(4.5) —<input type="search">+ datalist öneri sinyalisd-breadcrumb(2.5, cross-profile reuse) — Schema BreadcrumbList
Mobil UX — 13.5 puan
uxui-thumb-zone-design(7.5) — sticky bottom CTA / bottom-nav / fab class pattern (başparmak erişim alanı)uxui-touch-target-size(6.0) — Tailwindh-11/h-12(≥ 44px) oranı butonlarda
Görsel UI — 26 puan
uxui-font-legibility(6.5) — body font-size ≥ 16px, line-height ≥ 1.5uxui-visual-priority(5.5) — 1 H1 + ≥ 2 H2, atlanan başlık seviyesi yokuxui-color-contrast-ratio(9.0) — WCAG AA: ≥ 4.5:1 (kullanıcı tablosunun 95.5 toplamı buradan +4.5 ile 100'e tamamlandı)uxui-whitespace-usage(5.0) — Tailwind p-/m-/space-/gap- token yoğunluğu
Etkileşim — 12.5 puan
uxui-interaction-feedback(4.0) — :hover/:focus/:active CSS rule + Tailwind hover:/focus: class sayısıuxui-input-field-ux(5.5) — form input'larda<label for>veya aria-label kapsama oranı + autocompleteuxui-progress-indicators(3.0) —<progress>/ role=progressbar / step class pattern
Erişilebilirlik — 9.5 puan
uxui-keyboard-accessibility(4.5) — :focus-visible + focus:ring pozitif sinyaller, tabindex=-1 / div onclick negatif sinyalleruxui-aria-labels(5.0) — ikon-only buton + svg'lerde aria-label kapsama oranı
Psikoloji — 13.5 puan
uxui-cognitive-load(7.0) — DOM size + form field + buton + görsel composite skoruuxui-error-prevention(3.5) — destructive aksiyon (delete, sil, kaldır) butonlarında confirm() / data-confirm / role=alertdialoguxui-skeleton-screens(3.0) — skeleton class / animate-pulse / @keyframes shimmer (dinamik içerik varsa)
Marka — 7 puan
uxui-ui-consistency(4.5) — inline style oranı + font-family sayısı + CSS variable kullanımı (design token sinyali)uxui-micro-animations(2.5) — animation/transition rule sayısı + prefers-reduced-motion saygısı
Güven — 2.5 puan
uxui-custom-404-ux(2.5) — rastgele path probe → custom 404 sayfası- ana sayfa/arama yönlendirici link
Test edilebilirlik felsefesi
Kullanıcının orijinal tablosunda toplam 95.5 puan vardı (yazım
hatası). 4.5 puanlık eksiği uxui-color-contrast-ratio üzerine
ekledik — WCAG AA tüm metin için kritik bir sinyal, sadece CTA için
değil.
UX/UI suite tüm check'leri statik HTML / CSS / HTTP probe ile
çalışır; render gerektirmez. Heuristic tabanlı 3 zor check
(keyboard_accessibility, error_prevention, ui_consistency)
sinyal yoksa SKIPPED döner — toplam skoru düşürmez.
Nasıl tetiklenir
UI'dan "UX/UI Kontrolü" sekmesi, ya da API:
curl -X POST https://api.aide.tr/v1/scans \
-H "Content-Type: application/json" \
-d '{
"url": "https://example.com",
"profile": "ux_ui"
}'
js_render parametresi UX/UI suite için gerekli değil — tüm
check'ler statik HTML üzerinde çalışır.
Score yorumlama
| Bant | UX/UI durumu | |---|---| | ≥ 95 | UX-grade — navigasyon, kontrast, ARIA, mobile touch hepsi yerinde. | | 85-94 | Birkaç ihmal var (genellikle ARIA kapsama veya progress indicator). | | 70-84 | Birden çok kategori sınırda — kontrast veya mobil dokunma hedeflerinde sorun. | | 50-69 | Klavye erişimi zayıf + bilişsel yük yüksek + tutarsız UI. | | < 50 | UX-blind sayfa. Tasarım sistemi + design token + ARIA roadmap'i önerilir. |